تاریخچه دانشکده حقوق و علوم سیاسی:

دانشکده حقوق و علوم سیاسی در سال 1371 با ترکیب دو دیپارتمنت تأسیس گردید: دیپارتمنت حقوق خصوصی و حقوق جزا  و دیپارتمنت حقوق عامه و روابط بین الملل. اولین رئیس دانشکده حقوق و علوم سیاسی محترمه حمیرا "نعمتی" بود که فعلاً سناتور انتصابی ولایت بلخ در پارلمان می باشند. در آن وقت تدریس در این دانشکده توسط چهار استاد شامل کادر علمی و سه استاد قراردادی پیش برده میشد.

از بدو تأسیس تا حال 20 دور فارغان خود را به تعداد 1581 محصل اعم از اناث و ذکور تقدیم به جامعه نموده است.

در حال حاضر اعضای کادر علمی دانشکده به 27 تن میرسد که از جمله 8 آنرا اساتید اناث و متباقی ذکور میباشند. در عین حال، اعضای کادر علمی شامل 7 داکتر، 14 ماستر و 7  لیسانس میباشند. در مجموع در حال حاضر تعداد محصلین دانشکده حقوق و علوم سیاسی اعم از شبانه و روزانه 1180 بوده که 443 دختر و 443 آنرا پسر تشکیل میدهد.

بر علاوه، در سال 1389 صنوف شبانه دانشکده حقوق و علوم سیاسی را نیز ایجاد گردید، که فعلاَ بیشتر از 604 محصل اعم از اناث و ذکور مصروف آموزش در این صنوف هستند، و خوشبختانه اولین دور آن در جدی سال 1394 فارغ شدند.

 ضمناَ بین سال های 1383 الی 1394 ابتکارات و فعالیت های ذیل در دانشکده حقوق و علوم سیاسی انجام یافته است:

1. بین سالهای 1383 و 1384 آغاز همکاری میان دانشکده  حقوق و علوم سیاسی و دفاتر محترم خارجی شروع شد. که به اساس این همکاریها دانشکده حقوق و علوم سیاسی توانست برنامه های آموزشی،برنامه های کار آموزی، چاپ نشریه های خود را به منصه اجرا در آورد.

2. در سال 1385 دانشگاه واشنگنتن از طریق دفتر LESPA همکاری های خود را در جهت ارتقای ظرفیت دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی آغاز نمود که شامل ایجاد مرکز کمپیوتر، کورسهای انگلیسی و برنامه های آموزشی برای استادان در داخل افغانستان و ایالات متحده میباشد.

3. از سال 1385 به اینسو به منظور ارتقای ظرفیت و بهبود کیفیت  دانشکده حقوق فرصت های تحصیلات ماستری و دوکترا برای اساتید درکشور های جرمنی، امریکا، ایران و روسیه فراهم گردیده است.

4. ایجاد کتابخانه عدالت برای طبقه اناث در سال 1391.

5. از جمله ابتکارات دیگر این دانشکده عبارت از تاسیس کلینیک حقوقی در سال 1391 میباشد، که جهت ارتقای ظرفیت محصلین و کار آموزی آنها در برنامه های عملی مؤثر میباشد.

6. بین سال های 1391 و 1393 تعداد استادان اناث از سه تن به هشت تن افزایش یافت و به همین ترتیب  فیصدی جذب محصلین دختر به 80 الی 85 فیصد افزایش یافته است.

شایان ذکر است که دانشکده حقوق و علوم سیاسی به منظور ارتقای دانش مسلکی محصلین برنامه های متعدد محاکم تمثیلی را هم در حقوق بین الملل و هم در حقوق رسانه ها براه ا0نداخته است. به همین ترتیب محصلین این دانشکده در مسابقات محاکم تمثیلی که در سطح ملی و بین المللی شرکت نموده اند که اکثراً مقام شایسته را در میان سایر دانشکده ها بدست آورده اند. چنانچه محصلین دانشکده حقوق بلخ مقام نخست و نایب قهرمانی را در برنامه محاکم تمثیلی حقوق رسانه ها و حقوق بین المللی یا JESSUP حایز گردیده و جوایز فردی چون بهترین سخنران و بهترین صورت دعوی و دفاعیه حضور قابل قبول از آن خود نموده اند.

ریاست دانشکده حقوق بابت موفقیت های فوق الذکر مشکور و مدیون تلاش و زحمات پی گیر محصلان و استادان خویش است.

امور دانشکده حقوق و علوم سیاسی بواسطه رئیس آن ریاست میگردد, که رئیس فعلی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه بلخ خانم شکیبا بگراموال میباشد که ضمن ریاست اش برای محصلین مضامین حقوق کار, سامزان های بین المللی را نیز تدریس می نماید. و طبق مقرره ها,لوایح و طرزالعمل های تحصیلات عالی افغانستان وظایف رئیس دانشگاه عبارت از موارد ذیل میباشد:

  • نماینده گیاز دانشکده در برابر مراجع بالایی.
  • ریاست از جلسات شورای علمی دانشکده.
  • تنظیم امور اکادمیک, مالی و اداری دانشکده.
  • ارایه ای گزارش از فعالیت های دانشکده به ریاست شورای علمی موسسه ای تحصلات عالی و مجلس استادان دانشکده.

دانشکده حقوق و علوم سیاسی دارای دو دیپارتمنت است که هر یک 1. دیپارتمنت حقوق خصوی و جزا و دیپارتمنت حقوق عامه و روابط بین الملل میباشد. دیپارتمنت حقوق خصوصی و جزا آموزش های ذیل را پیشکش میکند:

  1. آموزش مهارت های قضائی و سلوک و رویه قضایی
  2. آموزش مهارت قواعد مرتبط به دعوی و دفاع و چگونگی اقامه آن
  3. آموزش مهارت های وکالت دفاع
  4. آموزش مشوره دهی حقوق برای نها های دولتی و غیر دولتی

و دیپارتمنت حقوق عامه و روابط بین الملل آموزش های ذیل را پیشکش مینماید.

  1. تربیه کادر سیاسی برای نهاد های سیاسی کشور.
  2. تربیه کارد اداری برای نهاد های اداری کشور.
  3. آموزش فرهنگ سیاسی برای محصلان این دانشکده.
  4. تقویت نهاد های اداری و سیاسی کشور با مجهز ساختن فارغان این نهاد به مهارت های لازم سیاسی و اداری.

شورای علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی تحت رهبری رئیس دانشکده و حضورداشت آمرین دیپارتمنت ایفای وظیفه می نماید, که امورات آن قرار ذیل است:

  1. پیشنهاد طرح, تعدیل و تغییر در ساختار اکادمیک و اداری دانشکده.
  2. انکشاف پلان ها و برنامه های درسی و پروژه های تحقیقی به منظور ارتفای ظرفیت و بهبود کیفیت طبق فیصله ی دیپارتمنت ها.
  3. اجراآت قانونی پیرامون تثبیت ربته ی علمی و ترفیع علمی اعضای کادر علمی دانشکده.
  4. تصمیم گیری در رابطه به تقرر, انفکاک و تقاعد اعضای کادر علمی در چوکات قانون.
  5. تعیین متسحقان استفاده از بورس های تحصیلی, تریننگ ها و مبادلات اکادمیک کوتاه مدت و ستاژها.
  6. پیشنهاد تاسیس, انکشاف, تجزیه, ادغام یا الغای دیپارتمنت های مربوط.
  7. طرح و تصویب طرزالعمل های داخلی دانشکده.
  8. نظارت از تطبیق نصاب درسی و فیصله های مربوط به شورای علمی دانشکده.
  9. جلوگیری از تخطی ها و عدول از چوکات قانون و اصول اکادمیک.
  10. ارزیابی فعالیت دیپارمنت ها در اخیر هر سمستر.
  11. پیشنهاد ایجاد روابط و مناسبات علمی با نهادهای ذیعلاقه ی داخلی و خارجی.
  12. واگذاری برخی از صلاحیت ها به کمیته های داخلی دانشکده.
  13. تصمیم پیرامون طرز کار شورا و پلانگذاری جلسات آن.
  14. سایر وظایف و صلاحیت هایی که توسط اسناد دیگر به شورای علمی دانشکده سپرده میشوند.

دانشکده حقوق و علوم سیاسی در زمان حال دارای 27 تن استاد میباشد, که 2 تن آن داکتر, 14 ماستر و 11 تن لیسانس هستند. استادان تازه استخدام از طریق بست های اعلان شده سایت وزارت تحصیلات عالی در دانشکده استخدام میشوند که شرایط آن قرار ذیل میباشد. طوریکه بست مورد نیاز از طریق سایت وزارت اعلان میگردد و افرادیکه شامل شرایط این بست ها باشد اسناد خود را به معاونیت علمی تسلیم نموده و بعد از بررسی اسناد شان آن ها را در یک لیست آماده میسازد. و بعد آن را به ریاست دانشکده تسلیم میدهد. در این مرحله از طرف دانشکده مربوطه از آنها یک امتحان اخذ میشودکه حد اقل باید 60% نمرات را اخذ نمایند و بعد از آن در حضور همه اعضای علمی دانشکده یک کنفرانس پیشکش میکنند و در صورت تائید دانشکده اسناد شان به معاونیت علمی دانشگاه تسلیم گردیده و معاونیت علمی این اسناد را به وزارت تحصیلات عالی جهت نهایی ساختن ارسال میکنند.

قبل از آغاز هر سمستر آمرین دیپارتمنت با استادان مربوطه جلسهء را جهت توزیع مضامین دایر میکنند که مضامین شان مطابق به رشته تخصصی شان توزیع و تقسیم نماید. و این مضامین مطابق به برنامه درسی هر سمستر شامل 16 هفته میشود. و در طول این سمستر استادان مکلف به ختم دروس و ارزیابی محصلین میباشند.

هر استاد مکلف است که در شروع سال تحصیلی پلان درسی خود را تهیه نماید. و این پلان درسی از طرف آمر دیپارتمنت ارزیابی و تائید میشود. طوریکه آمر دیپارتمنت همه موارد استادان را از قبیل پلان درسی, مواد درسی ارزیابی مینماید, اگر در آن کدام نواقص موجود باشد از طرف دیپارتمنت رد میشود.

بودیجه: مصارف و هزینه های مالی دانشکده حقوق از طرف دولت تمویل میگردد, طوریکه در هر سمستر در بخش روزانه دانشکده حقوق مبلغ 4,338,000 برای معاش استادان, کامندان تدریسی, نگهبانان و سایر موارد به مصرف میرساند. از طرف شبانه در هر سمستر مبلغ 1,172000 افغانی را برای معاش استادان, کارمندان تدریسی, نگهبانان و سایر موارد به مصرف میرساند. و در قسمت هزینه های امتحان سمستری محصلین خود شان به شکل رضاکارانه نیاز های مورد نظر را از قبیل: قرطاسیه باب, چاپ و کاپی اوراق فراهم میکنند.

دانشکده حقوق و شرعیات دانشگاه بلخ دارای یک کلینیک حقوقی مشترک هستند. که از آن به شکل مشترک استفاده می نمایند. و از طرف دانشکده حقوق استاد بسم الله "صفدری" آمر کلینیک حقوقی میباشد. و این کلینیک حقوقی برنامه های آموزشی طیوری و عملی را برای محصلین سال های سوم و چهارم در زمینه های جزایی, مدنی و تجارتی پیشکش میکند که در هر سمستر به طور تخمینی بیشتر از 120 محصل در این کلینیک آموزش میبینند.

کارمندان دانشکده حقوق شامل دو مدیر تدریسی و دو نگهبان میشود که مدیران تدریسی مسئول: آماده ساختن حاضری صنوف, پیشبرد کار های ترانسکریپت و دیپلوم محصلین میباشد. و نگهبانان مسئول پاک کاری و نظافت دانشکده میباشند.

 مرکز تحقیق دانشگاه بلخ برای فرآهم آوری سهولت ها به استادان و محصلین فعالیت میکند و در بعضی موارد نشریه های تحقیق استادان را در قسمت چاپ و نشر آن تمویل مالی میکند.